Sezvo pakutanga kunzwisiswa "uzivi": Tsanangudzo, nhoroondo uye zvinonakidza zvinhu

Mashoko vazivi yekare rakakodzera nhasi sezvo vakanga maviri nehafu zvamakore apfuura. Izvi zvinoreva kuti nyika kubva zvishomanene, kana kuti chokwadi zvavakanga aifungisisa, zvechokwadi nokusingaperi? Kana zvake mumugwagwa zvibvunze mubvunzo, uye sezvo ini kunzwisisa uzivi, zvino, Ungangove, shoko iri iye achava nevanhu vakachenjera ekare, ndizvo akwegura.

Kutaura zvazviri, vazivi ndakafamba mazera ose, uye vane muzana remakore rechi21, sezvo mibvunzo inokosha Somuenzaniso, nezvokuva kuvapo uye zvinoreva upenyu, mhinduro saizvozvo akasawanikwa.

Kukosha mafungiro kwacho

Kana tava kuenda chaizvo mavambo, hwaro uzivi izwi hunobva maviri echiGiriki okuti: phileo, izvo zvinoreva kuti rudo, uye Sophia - uchenjeri. Saka, uzivi pakutanga kunzwisisa sezvo rudo uchenjeri, asi kwete chete munhu uye ungano yose:

• At moyo sayenzi iyi kufunga, kwete kudzidza chinhu, kwete kutenda kana kunzwa.
• Philosophy hakusi nemhaka nokuziva chokwadi nomumwe munhu, ndicho seboka kufunga nezvazvo. Muna anofunga yekare akaisa mberi dzidziso yake, chokwadi yaakanzi kuratidza chokwadi, uye ipapo vakatanga kufunga vamwe, dzimwe nguva zviri nharo, uye chokwadi anoberekwa.

Zvakakodzera yakawanda yokunyatsoongorora nhoroondo, kunzwisisa sei pakutanga kunzwisisa uzivi. Zvakaonekwa sechinhu kuti awane chokwadi pamusoro musimboti zvinhu. Munguva dzekare, vanhu zvakavaomera kufukidza vose mananara mupfungwa uye ukama kuti nyika yakavapoteredza. Zvepasi rwakati kukamuka rayo Somuenzaniso, mafungu emvura, ivo vakawedzera kuziva kwavo, achizadza pamwe zvakaitika kudzidza hunhu.

Kuti pfungwa muitiro akaita Homo sapiens, sezvo unconditional dzepanguva maitiro zvagara zvinowanika maari kubva pakutanga. Somuenzaniso, kwete kupisa pachako pamusoro inopisa, vanhu havasi kutaura, uye nomuzvarirwo kuminyuka rwake moto.

Kana pakati chiito uye kunzwa pane kunonoka Achipindura, akazadzwa nokufunga sei ngozi kana nani kuita, ndiko nekuratidza nzira kwouzivi.

Vazivi kare

Chokutanga, pre-philosophic nguva yaiva chikamu chinokosha pamusoro tsika, sezvinoitwa vaonane rinoshanda muupenyu. Somuenzaniso, Confucius akadzidzisa sei kuti kuzvibata munharaunda, maererano nomurau; regai kuita vamwe zvamunoda angasada vaite kwamuri. vachenjeri ava vakararama kwete China yekare, asiwo India.

vanhu ava havagoni kunzi vazivi, ivo vanofunga. Kudzidza mashoko avo, zvinokwanisika kuti iumbe pfungwa sezvo pakutanga kunzwisisa uzivi yavanhu iyoyo.

Muzivi yokutanga chaiyo vaiona Thales, aigara 625 - 545 BC. e. vachiti ake kuti zvose - ndiwo musimboti mvura, ndiro basa chikonzero chete, sezvo izvi hazvirevi kuvimba kumwewo, akadai mungano.

Kufunga nezvenyaya iyi, yakanga yakavakirwa vachingoshandisa zvakawanika ake yezvakaita zvinhu uye akaedza kutsanangura ehupfumi pakudzidza. Chokwadi kuti chinokonzera zvipenyu zvose uye zvisina upenyu zvakasikwa ndiyo mvura, akagumisa, kudzidza dzakasiyana inoti ayo: zvikukutu, mvura uye gaseous.

Vadzidzi uye vateveri Thales akaramba kukudziridza pfungwa mudzidzisi wake, nokudaro nheyo kuchikoro rokutanga kufunga, pasina iro paisazova Heraclitus, uyo aidavira kuti hazvibviri imwe rwizi kupinda kaviri kana Achibvuma pfungwa yaPythagoras, uyo akawana pakati kuwanda kwezvinhu uye mananara kusanganiswa muenzaniso.

Zvikuru vamiririri zvikoro ouzivi kare ndivo Socrates naPlato, Aristotle uye Epicurus, Seneca. Vaigara BC, asi vakanga vachitsvaka mhinduro dzemibvunzo iyoyo kuti hanya uye vanhu ano.

Ages Philosophy

Dzidziso huru kuMiddle Ages vaiva nedzidziso dzeChechi, saka chikuru basa nevazivi iyi kwaiva kutsvaka uchapupu hwokuti Musiki ariko.

Sezvo uzivi pakutanga kunzwisisa sezvo rudo wouchenjeri uye kutsvaka chokwadi kuburikidza nedanho Kufungisisa uye pakuongorora zvakasikwa, panguva kwakakwana kuparara pfungwa yesayenzi, zviri anenge dzakaora.

Munguva refu uye rima munguva yeMiddle Ages ose nevafungi dzakakurumbira kana vakabatana pamwe nekereke, kana kuteerera kwake vachatitaka, riri zvisingagamuchirwi, sezvo uzivi - rinokosha ruzivo hwenyika achibatsirwa vakasununguka zvisungo chero dzidziso pfungwa.

The inozivikanwa zvikuru nevafungi nguva:

• Avgustin Avrely, uyo akanyora bhuku "Guta waMwari", ane pfungwa dzakanga dziri paakasika Catholic Church.

• Foma Akvinsky wakaitwa Aristotelian pfungwa kuti vakakwanisa kuchinja zvinodavirwa muchitendero zvitendero.

The chikuru nzvimbo nharo ouzivi nguva vaiva ndiro rine chokwadi nyaya kana pfungwa, uye mirayiridzo - Theocentricism.

Renaissance

The chikuru budiriro iri nguva ndiko kusunungurwa zvishoma nezvishoma kubva mupfungwa vanhu pasimba chitendero, izvo zvaizoitawo zvakazoita kuti ruva sayenzi, unyanzvi, mabhuku uye utsanzi.

Zvakatorerwa raireva kubudikidza muuzivi Renaissance yainzi kudzoka pfungwa hwekare Humanism, iyo yakavakirwa anthropocentrism. Man anova musimboti wezvose, uye kudzidza anouya yakatsviriridza. Somuenzaniso:

• Pico della Mirandola aidzidzisa kuti Musiki akasika murume akasununguka kusarudza sei kuti: kuwira kusvika rakadzikadzika padanho kuvapo, kana kukwidza sezvinoda moyo wake.
• Erazm Rotterdamsky aidavira kuti zvose ndiMwari, uye vachiramba kwokunze kudzora zvose, rudzi zvisikwa.

• Giordano Bruno akaurayiwa padanda kuti pfungwa iri muzvizhinji kuti nyika.

Nokuda nevafungi nguva, zvinogona kuonekwa sezvo pakutanga kunzwisisa uzivi kare, uye sei achinja zvinhu kuti dzave akaongororwa uye akadzokorora dzidziso vakachenjera yekare.

nguva itsva

The remakore nemanomwe akapa nyika renyeredzi rose vazivi zvikuru avo vanofurirwa zvakasimba kukura kwepfungwa dzevanhu mune ramangwana.

Kana uzivi pakutanga kunzwisisa sezvo rudo uchenjeri, ikozvino tinozviona ruzivo uye ayo kushanda. The nevafungi nguva vakanga vakakamurwa kuva mapoka maviri: asi empiricists uye pfungwa. Boka rokutanga:

• Frensis Bekon, uyo aiti ruzivo isimba, kupa vanhu mukana kubvisa rusaruro uye pfungwa dzechitendero nokudzidza nyika kubva zvikurukuru zvavo.
• Thomas Hobbes akafunga kuti hwaro ruzivo vanofanira kuva chiitiko, kureva kuti kuonana zvakasikwa uye ayo maonero kuburikidza pfungwa.
• Dzhon Lokk waiva pfungwa pane mupfungwa dzevanhu chinhu kuti vaisazova pakutanga nemanzwiro ake. Zviri kuburikidza nepfungwa munhu anodzidza, anofunga pamusoro pezvawakaita uye kuti mhedziso yesayenzi.

Empiricists akanga yaingowanikwa kuvimba manzwiro kunzwisisa nyika uye zvinoitwa ezvinhu oupenyu hwomunhu.

pfungwa

Kusiyana empiricists, pfungwa maonero akasiyana, somuenzaniso:

• Rene Dekart akaratidza chinokosha chinyorwa: Ndinofunga, saka I zviripo. Izvi zvaireva kuti chete ndechokuti murume - a mafungiro, pakutsvaga chokwadi ivepo. Rinokosha kukura pfungwa dzevanhu akaita mashoko ake pamusoro sei tinofunga, uye ichi ndicho upenyu hwedu. Akatanga akataura pamusoro duality yenyika, iyo yakavakirwa kwete chete nezvinhu asiwo zvomudzimu musimboti kuti ibasa.

• Benedict Spinoza aidavira kuti hwaro zvose rudzi fuma, kubva izvo yakabuda zvose zvinoonekwa nezvisingaonekwi nyika. Vakaisa mberi dzidziso mufananidzo chokwadi, umo Musiki akaziviswa pamwe zvakasikwa.
• Gotfrid Vilgelm Leybnits akasika dzidziso monads, umo mumwe munhu ane basa rakasiyana nemamwe Monad - mweya.

Muenzaniso dzidziso masayendisiti ramakore rechi17 anogona kuonekwa sezvo pakutanga kunzwisisa uzivi (rudo kune uchenjeri vekare), uye chii pamwero mafungiro evanhu iye akasiya.

Vazivi ramakore rechi18

Chizvarwa Kujekerwa akabereka mhando itsva zvikoro kwouzivi apo hondo njere chinokosha akanga akatakurwa achiburitswa kunze pakati pfungwa dzakadai pfuma uye idealism. Pakati nevafungi huru nguva zvikurukuru tichizikamwa:

• Voltaire, uyo aiva anokumhan'arira pamusoro kwakakwana monarchical simba uye zvechechi hwevanhu mupfungwa. Aiva akasununguka-anofunga, uyo akapikisa kuti hakuna Mwari.
• Zhan Zhak Russo aiva achitsoropodza mberi uye budiriro, iyo yakava mhaka mamiriro, izvo zvakazoita kuti weboka vanhu maererano munzanga.
• Denis Diderot Aimiririrwa materialists. Aidavira kuti nyika yose - zviri nyaya inofamba, umo maatomu kutama.
• Immanuel Kant, nekusiyana, aiva idealist. Naizvozvo akaisa mberi uye akaratidza pfungwa yokuti nyika ine mavambo uye pakatarisana, kuti nyika haina kutanga. Ndiye inozivikanwa ayo antinomies - kuzvipokanidza kwouzivi.

Kana uzivi pakutanga kunzwisisa sezvo rudo wouchenjeri uye yorusununguko mupfungwa, Kujekerwa ramakore rechi18 vakaibvisa pfungwa dzevanhu kunzwisisa nyaya yacho.

Uzivi remakore rechi19

Chinonyanya unoshamisa kutungamirira kwouzivi kukanganiswa haizopereri kukura sayenzi iyi, positivism aiva muvambi chakanga Ogyust Kont. Aidavira kuti hwaro zvose zvinofanira kuva chete zvakanaka zivo, kwakavakirwa ane experimentally yaiwana ruzivo.

Kana uzivi kakawanda anotsanangurwa somunhu dzidziso kwakavakirwa pazivo munhu hwenyika tichibatsirwa kufungisisa pamusoro pake, Conte akati isingachadiwi, sehwaro zivo zvose zvinofanira kunotsigirwa chokwadi. pfungwa yake yakava riwedzere nokuda pokumuka mirayiridzo itsva uzivi kare muzana remakore rechi20.

Uzivi remakore rechi20

Karl Popper akagoverana pfungwa nesayenzi uye uzivi wokutanga. Kana muzvirevo remakore, kwakanga kusawirirana pakati nevafungi panyaya iyi, zvino, Popper pakupedzisira akaratidza kuti uzivi haisi sainzi, uye rinokosha mhando tsika, ndiro yaingowanikwa yayo nzira kunzwisisa nyika.

Nhasi, tsika iyi hwapinda mukati mabhora ose. Pane uzivi ounyanzvi, chitendero, nhoroondo, zvematongerwo enyika, zvoupfumi, etc.

Being uye nyika maonero

Muzana remakore rechi20 nayo akazviratidza uye akava akakurumbira pfungwa nemaonero. Kuziva sei kududzira uzivi vanofanira kuziva kuti iye kufanana:

• Pakutanga, zvakanga zivo asimudzirwa kufunga pamusoro zvakasiyana mananara kuitika munyika uye zvose zviri mairi.
• The rakatevera Danho - kudzidza murume uye nzvimbo yake chaizvoizvo.
• Zvakazoitwa nhano - kukura ruzivo yesayenzi, kuti mugove uzivi sechinhu yoga chirango.

nokuti kuti zvidzidzo chete venyika, haigoni uzvifungidzire yose No sainzi. Inowanika chete uzivi, saka haisi sainzi, asi zvinogona kutora ruzivo yake yakanakisisa uye uvagadzirire mufananidzo wenyika.

Musimboti munhu

Dzimwe nguva dzose, vazivi kuziva zvinoreva upenyu hwevanhu uye chinangwa chayo. Nhasi Categories izvi zvinozivikanwa kupfuura vakachenjera akare, asi mhinduro zvachose asi hapana agamuchira. Naizvozvo uzivi anopfuurira kudzidza munhu ave Microcosm pakati waifarirwa mumuviri wose.