Marongerwo uye nyaya nouzivi

Mabviro uzivi sechinhu nesayenzi akanga achiri dzekare, zvakanga ipapo kuti pfungwa rinowanika muGreece kwenguva yokutanga kuti kuunganidzwa nezivo zvose zvakasikwa uye nyika inogona streamlined kuva chete conglomerate, kubva zvinogona pashure kuva govera vamwe inokosha axioms uye nenheyo. Unogona Saka danho nedanho, unogona tuzvikonzero ruzivo chero yasara kuitira kuti zvose zvichava pamwe chete somunhu Integrated yose hurongwa.

Kokutanga nyaya uzivi zviri kudiwa pachikoro of nevaStoiki uye hwaPlato Academy, apo inoitwa zvikamu zvitatu - wefizikisi, kufunga uye magariro. Modern Physics ndiyo chete imwe sayenzi mashoma dzinongoitika, apo rechiGiriki yefizikisi dzinomirira zvose ruzivo rwesayenzi nezvezvinhu zvakasikwa yose uye aro nomumwe zvinhu: nzvimbo, moto, mvura, zvicherwa, zvinomera uye mhuka. The Greek kupatsanura iri zvichishandurwa wefizikisi, sezvinoita sainzi kuti ariko woga. Ethics ndiye sayenzi maitiro evanhu, hunhu hwake, uye zviito zvachose pamusoro chero zvinhu chokuita ne upenyu vanhu, asi pfungwa dzidziso iyi yaiva simba. Musoro - ndiko kugona kufunga nokutaura, kuti ataure zviito uye zvinhu nemashoko.

Saka, nyaya uzivi yaisanganisira sayenzi matatu kuparadzana uye vatatu zvikuru matambudziko kwouzivi zvakafanana zvitatu zvenyika chaiyo - hunhu, vanhu uye mafungiro. Makore akawanda gare gare, musayendisiti mukuru - muzivi Hegel akati kuti uzivi iri pekupedzisira uye nguva dzose vachapesana mu huru zvinhu zvitatu - nomusoro, uzivi zvakasikwa uye uzivi nepfungwa. Zvisinei, muzana remakore rokutanga BC kusvika matatu mirayiridzo kwouzivi takawedzera yechina, kutiudza pamusoro pemisimboti chokutanga zvose kana huMwari wenyika. Saka, nyaya uzivi akawedzera chimwe izwi rinokosha kuti awana zita metaphysics.

Kubva regumi kusvika namasere remakore mave vachinje zvesayenzi, rine chokuita kwaita experimental uye akarongeka wefizikisi, izvo vaizongoguma tinzwe pamusoro nemaonero evanhu uye pfuma pamusoro chaizvo nyaya uzivi. The mamiriro ruzivo ouzivi yakura kuti zvinosanganisira kutsvaka nzira itsva zvechokwadi dzidziso mumunda nzira uye epistemology. The havaoni zviri uzivi itsva anonzi Descartes uye Bacon, izvo Anopatsanura mhando chikuru nokuziva peculiarities kwomweya womunhu, zvimwe anozivikanwa mano. Uyewo, Descartes zvinganaka wemauto mufananidzo uzivi muti, apo mudzi ndiwo metaphysics, hunde - wefizikisi, uye matavi - zvose dzimwe sainzi, kutora kwayakatangira kubva uzivi - mushonga, nezvetsika, hurongwa. Saka, metaphysics anoonekwa kuti kunyanya akavimbika uye anokosha nesayenzi pane masvomhu, asi vose vari kuguma, zvinangwa kuti inopa tsika.

Kutozosvikira XVIII remakore, pakanga zvokuti hapana musiyano pakati pfungwa ye "sayenzi" uye "uzivi", nyaya uzivi hunosanganisira kukura chaizvo chaizvo zivo yesayenzi. Guru yefizikisi uye nyanzvi yemasvomhu nguva, Newton vaiona pachake muzivi wechokwadi, uye Karl Linney akadana basa rake "Uzivi pakati bhotani". Marongerwo uye nyaya uzivi ichiri papfungwa huru misimboti mana: ontology - sayenzi kufara, epistemology - sayenzi ruzivo, tsika - dzidziso yakanaka, uye dzidziso dzavo kubatana kwakakwana - the metaphysics. Pasinei nokuti marongerwo uye nyaya nouzivi zvakachinja pamusoro yose nguva yaro kuvapo, mumwe nomumwe uzivi ine zvayo womukati pfungwa pachavo uye yayo akasiyana mirayiridzo. Izvi zvinhu kuti nyaya uzivi harisi chete zvinokosha kunzwisisa, asi zvikuru kuti kudzidza uye ruzivo mukuru mufananidzo wenyika, uyewo nzvimbo yavo ino.